Từ ngày 1 tháng 9 năm 2026, Nhật Bản chính thức áp dụng quy định mới: tốc độ tối đa trên các con đường dân sinh (生活道路) sẽ giảm từ 60km/h xuống còn 30km/h. Đây là thay đổi lớn trong luật giao thông, nhắm đến mục tiêu giảm thiểu tai nạn gây tử vong cho người đi bộ. Tuy nhiên, một cuộc khảo sát mới đây đã chỉ ra thực trạng đáng lo ngại: ngay cả trước khi luật mới có hiệu lực, đã có hơn một nửa số xe vi phạm giới hạn 30km/h tại các khu vực đã được áp dụng quy định này.
Khảo sát thực tế: Con số gây bất ngờ
Công ty phân tích dữ liệu GeoTechnologies (ジオテクノロジーズ, trụ sở tại Tokyo) đã thu thập dữ liệu vị trí GPS từ điện thoại thông minh của người lái xe trong tháng 5, tại nhiều tỉnh thành trên khắp Nhật Bản. Kết quả cho thấy tỷ lệ xe chạy quá 30km/h trong các khu vực “Zone 30” — tức những khu vực đã được giới hạn tốc độ 30km/h — cụ thể như sau:
- Tokyo (23 quận): 50,9% số xe chạy quá tốc độ
- Osaka: 59,0%
- Fukuoka: 58,7%
- Aichi: 61,3%
- Gunma: 80,0%
- Nagano: 72,4%
Đáng chú ý, tỷ lệ vi phạm ở các tỉnh ngoài thành phố lớn còn cao hơn nhiều so với khu vực đô thị. Điều này cho thấy ý thức tuân thủ tốc độ tại các vùng nông thôn và tỉnh lẻ còn rất hạn chế.
Quy định mới áp dụng cho loại đường nào?
Không phải tất cả mọi con đường đều thuộc diện thay đổi này. Theo quy định mới, tốc độ pháp định sẽ giảm xuống 30km/h đối với các con đường đáp ứng đủ ba điều kiện sau:
- Không có vạch kẻ giữa đường (中央線) hoặc dải phân cách trung tâm
- Chiều rộng đường dưới 5,5 mét
- Không có biển báo tốc độ tối đa được lắp đặt
Những con đường này thường là các ngõ hẻm trong khu dân cư, đường gần trường học, chợ và khu thương mại nhỏ — nơi có nhiều người đi bộ qua lại. Theo ước tính, khoảng 60–70% đường nội địa tại Nhật sẽ thuộc diện áp dụng quy định mới này.
Người dân nghĩ gì về quy định mới?
GeoTechnologies cũng tiến hành khảo sát ý kiến của 4.994 người về sự thay đổi này. Kết quả khá tích cực: 9 trong 10 người cho rằng đây là sự thay đổi cần thiết. Hơn 80% người được hỏi cho biết họ luôn cố gắng giữ tốc độ thấp hoặc điều chỉnh tốc độ tùy theo tình hình người đi bộ xung quanh khi lái xe trên đường dân sinh.
Tuy nhiên, dữ liệu GPS thực tế lại cho thấy câu chuyện khác hẳn. GeoTechnologies nhận định: “Mặc dù đa số lái xe đều có ý thức về tốc độ, nhưng thực tế vẫn còn rất nhiều người không tuân thủ được giới hạn 30km/h. Cần đẩy mạnh hơn nữa các hoạt động tuyên truyền và nâng cao nhận thức.”
Người Việt tại Nhật cần lưu ý gì?
Đây là thông tin quan trọng với cộng đồng người Việt đang sinh sống và làm việc tại Nhật Bản, đặc biệt với những ai thường xuyên di chuyển bằng ô tô, xe đạp điện, hoặc xe máy mini (原付).
- Biển báo không phải lúc nào cũng có mặt: Theo quy định mới, những con đường thuộc diện áp dụng sẽ không nhất thiết phải có biển báo 30km/h — tức là không thấy biển không có nghĩa là được phép chạy nhanh hơn. Nếu đường nhỏ, không có vạch giữa và không có biển tốc độ, mặc định là 30km/h.
- Camera và cảnh sát không bỏ qua: Nhật Bản đang tăng cường kiểm tra tốc độ, đặc biệt sau khi luật mới có hiệu lực. Vi phạm tốc độ có thể bị phạt tiền và trừ điểm bằng lái.
- Xe đạp điện và xe máy cũng bị áp dụng: Nhiều người Việt sử dụng xe đạp điện hỗ trợ (電動アシスト自転車) hoặc xe nguyên phụ (原付) để đi làm — những phương tiện này cũng phải tuân thủ giới hạn tốc độ trên đường.
- Đường gần khu trọ, công xưởng, siêu thị: Nhiều khu vực người Việt sinh sống tập trung thường là khu dân cư, với các con đường nhỏ hẹp — chính xác là những tuyến đường sẽ thuộc diện 30km/h.
Vì sao thay đổi này lại quan trọng?
Mục tiêu cốt lõi của quy định mới là bảo vệ tính mạng người đi bộ. Các nghiên cứu về an toàn giao thông chỉ ra rằng khi xe đâm vào người đi bộ ở tốc độ 60km/h, tỷ lệ tử vong rất cao. Ngược lại, ở tốc độ 30km/h, cơ hội sống sót tăng lên đáng kể. Với dân số già và lượng người đi bộ lớn tại Nhật, đây là bước đi hợp lý để giảm thiểu thương vong trong các khu dân cư.
Tóm lại, dù nhiều người Nhật cho rằng quy định mới là cần thiết, thực tế vẫn còn khoảng cách lớn giữa nhận thức và hành động thực tế sau vô lăng. Với người Việt tại Nhật, hãy chủ động tìm hiểu lại các tuyến đường mình thường đi để tránh bị phạt — và quan trọng hơn, để góp phần giữ an toàn cho chính mình và mọi người xung quanh.
Gửi phản hồi